در قیام ایران که از ۷ دی آغاز شد و تا روزهای بعد به صورت فعال در عرصه‌ی ۱۴۲ شهر در سراسر کشور ادامه یافت، قدرت سپاه نیز به چالش کشیده شد. در تبلیغات حکومتی همواره اینطور وانمود می‌شد که سپاه نه‌تنها در داخل ایران بر همه چیز مسلط که حتی در خارج از کشور در چند نقطه به دخالت پرداخته و پیروزی‌های بزرگی به دست آورده است. منظور از پیروزی‌های این گرگ کاغذی کشتن زنان، کودکان و غیرنظامیان در سوریه، عراق و یمن است.
تظاهرات سراسری مردم ایران البته این پیام را منتقل کرد که می‌توان و باید یکبار دیگر در واقعیت قدرت سپاه تأمل کرد و آنرا مورد بازبینی قرار داد. در همین رابطه کارشناسان بر چند مورد دست می‌گذارند که همگی نشانه‌ی شکننده بودن سپاه است.

نشانه‌های شکنندگی سپاه

۱.حضور نظامی سپاه در سوریه عموما محدود به فرماندهان قدیمی آن می‌شود که به طور طبیعی اکنون همگی در سن بازنشستگی هستند. این افراد کسانی هستند که در سال‌های آغازین تاسیس این نهاد به آن پیوستند و در دهه ۶۰ در شعله‌ور نگه داشتن جنگ با عراق و کشتار مردم در داخل کشور نقش محوری داشته‌اند؛ اکنون این افراد به سوریه اعزام می‌شوند ولی عمده نیروی رزمنده‌ی سپاه در سوریه از لبنان، افغانستان، پاکستان و عراق می‌باشد. این افراد کسانی هستند که یا به دلیل آواره شدن از کشورهایشان و گرفتار آمدن در چنگ سپاه در ایران مجبور به انتخاب گزینه اخراج از کشور یا جنگیدن در سوریه شده‌اند (افغانستانی‌ها و پاکستانی‌ها) یا به مانند مزدوران استخدام شده در عراق، از اوایل اشغال جنگ آن کشور در شرایط فروپاشی عراق و از دست رفتن همه چیز آن کشور به استخدام سپاه درآمدند، یا به مانند نیروهای حزب‌الله با سوء استفاده از تضادهای فرقه‌ای در لبنان و دامن زدن به آن به همراه تزریق پول و سلاح و سایر امکانات از سال‌ها پیش سازماندهی‌ شده‌اند.
نکته مهم اما آنجایی‌ست که با وجود اعزام نیروهایی از ایران برای جنگ به سوریه اما سپاه امکان بسیج گسترده در داخل کشور برای این کار را ندارد و واحدهای اعزامی از داخل کشور نیز به هنگامی که با ضربات سنگین در سوریه مواجه شدند، پیامدهای اجتماعی جدی برای سپاه به همراه داشته‌اند که در این رابطه می‌توان نمونه‌ی اعزامی‌های سپاه مازندران را یاد کرد که بعد از تلفات سنگین در سوریه گفته شد فعلا کسی اعزام نمی‌شود.
۲.سپاه موفق نشد مانع از وقوع قیام ایران بشود، در روزهای بعد از ۷ دی نیز نتوانست مانع از استمرار آن بشود؛ فرماندهان سپاه اینگونه تبلیغ می‌کردند که هنوز نیاز به ورود سپاه نیست اما واقعیت امر آن بود که سپاه در صورت رودررویی تمام عیار با مردم ایران نخستین ضررکننده صحنه می‌بود. در رأس سپاه نگرانی از این وجود داشت که در بدنه‌ی سپاه و بسیج با ریزش‌های جدی مواجه خواهند شد به خصوص اگر از طرف مردم مقاومت و مقابله مثل در برابر آتش سپاه صورت گیرد.
بر چنین زمینه‌ای تحریم‌های بین‌المللی و شکست خوردن سیاست مماشات در آمریکا و آسیب دیدن جدی آن در اروپا نیز تأثیر جدی داشت.
۳.نسلی که سپاه در دهه‌ی ۷۰ و پس از آن جذب کرده است عموما محصول فروپاشی اقتصاد کشور در برخی مناطق است. نمونه‌هایی از این دست را می‌توان در استان‌های فارس و اصفهان مثال زد که به‌واسطه از بین رفتن کشاورزی و حداقل صنایع در شهرهای کوچک، برخی از جوانان برای امرار معاش به سپاه پیوسته‌اند. در برخی نقاط دیگر نیز بیکاری و گسترش فقر زمینه اصلی عضو گیری سپاه بوده است؛ این نیروی جذب شده به سپاه در اساس با پاسدارانی که در ابتدای انقلاب ۵۷ و در جاذبه‌ی رو‌آمدن ارتجاع تاریخی خمینی از پایین‌ترین لایه‌های اجتماعی به آن پیوسته بودند، متفاوت هستند.

بی‌اعتماد به نسل جدید در سپاه

شاید بی‌دلیل نباشد که در سلسله مراتب فرماندهی سپاه، نسل‌های جذب شده در دهه ۷۰ و ۸۰ و ۹۰ جایگاه قابل اعتنایی ندارند. با نگاهی گذرا به مناصبی که هر چند وقت بین پاسداران تقسیم می‌شود هیچ نام و نشانی از پاسداران جوان‌تر نیست امری که به روشنی نشان می‌دهد که در سلسله مراتب قدرت در ایران اعتماد لازم به آنها وجود ندارد. فرماندهان قدیمی سپاه به خوبی می‌دانند که این افراد اگر با مقاومت جدی از طرف قیام‌کنندگان مواجه شوند به سرعت صحنه را ترک خواهند کرد.
برخی از کارشناسان سپاه بر این باور هستند که اسطوره‌سازی‌های کذایی از حججی به‌عنوان پاسدار جوان و معتقدی! که قهرمانانه! در سوریه کشته شد برای پنهان کردن این نقطه‌ی آسیب‌پذیر سپاه می‌باشد؛ آنها می‌خواستند با تبلیغات گسترده درباره این پاسدار اینطور نشان دهند که نسل جوان سپاه آماده‌ی جنگیدن است!

نتیجه نخستین تصادم جدی

با توجه به نکات فوق می‌توان به این نتیجه رسید که تبلغات رسمی و غیر رسمی در مورد قدرت افسانه‌ای سپاه، محصول‌ بخش جنگ روانی یا به گفته‌ی خودشان جنگ نرم نظام است. آنها می‌خواهند جامعه از این گرگ کاغذی بترسد تا دست به اقدامی نزند، تا اگر با حضور سپاه مواجه شد جا بزند و برای خودش شانسی در مقابله با آن نیابد، در حالیکه واقعیت چیزی دیگری است؛ گرگ کاغذی سپاه در نخستین تصادم با جامعه‌یی که مقاومت می‌کند پاره خواهد شد.

در همین زمینه:

قیام در ایذه و نقش سپاه
قیام ایران؛ امنیت سایبری سپاه در شرایط ناامنی
قیام ایران؛ ریختن خون بی‌گناهان توسط سپاه
فراخوان مجاهدین خلق به اعتصاب و تشکیل تیم‌های ارتش آزادی
مهدی فراحی شاندیز: «شهرها را تسخیر کنید»

ما را در تلگرام همراهی کنید

ما را در اینستاگرام همراهی کنید

نوشتن دیدگاه